Wirtualne ćwiczenia – realna nauka w naszym Laboratorium Inżynierii Ruchu Kolejowego

Krakowska uczelnia otrzymała wyróżnienie w III Konkursie Kultury Bezpieczeństwa w transporcie kolejowym w 2018 r. za uruchomienie LIRK – Laboratorium Inżynierii Ruchu Kolejowego. To projekt, który dzięki symulatorom umożliwia praktyczną naukę zasad prowadzenia ruchu kolejowego i działania w sytuacjach nietypowych. Akademickie laboratorium uczy bezpieczeństwa w warunkach jak najbardziej zbliżonych do realnej pracy na kolei.

„Bezpieczeństwo w transporcie kolejowym to nie tylko zaawansowana technologia czy regulacje – to przede wszystkim odpowiedzialni ludzie, którzy podejmują właściwe decyzje w krytycznych momentach. Dlatego tak ważna jest edukacja – zanim absolwent trafi do pracy na odpowiedzialnym stanowisku. Symulatory, takie jak ten wyróżniony w Konkursie Kultury Bezpieczeństwa, pomagają zdobywać wiedzę w warunkach zbliżonych do rzeczywistych. To przykład innowacyjnego podejścia, które będzie owocować wzrostem bezpieczeństwa systemu kolejowego” – podkreśla dr inż. Ignacy Góra, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego.

Bohaterowie najnowszego filmu podkreślają, że w laboratorium, którego pomysłodawcą i inicjatorem jest dr inż. Jan GERTZ, prof. Politechniki Krakowskiej, nie chodzi o podręcznikowe dbanie o bezpieczeństwo, lecz o doświadczenie tego w warunkach stresu, przy dźwiękach, sygnałach, rozmowach i presji czasu – dokładnie tak, jak pracują dyżurni ruchu i personel posterunków technicznych. To właśnie czynnik ludzki bywa najsłabszym ogniwem systemu, dlatego trening na symulatorach pozwala ćwiczyć poprawne reakcje, koncentrację i komunikację, zanim przyjdzie podejmować decyzje w realnej pracy, gdzie stawką może być zdrowie i życie. Politechnika Krakowska korzysta z laboratorium w dydaktyce na studiach pierwszego i drugiego stopnia, m.in. na kierunku transport (specjalność transport kolejowy) oraz na kierunku budownictwo (specjalność drogi kolejowe). Zespół uczelni rozwija je etapami: obok stanowisk odwzorowujących nastawnię powstaje także część, która będzie symulować pracę dyspozytury kolejowej. Stanowiska laboratoryjne powstawały w ramach prac dyplomowych, a oprogramowanie symulatora stworzył absolwent wydziału mgr inż. Paweł Okrzesik.

Wyróżnienie Urzędu Transportu Kolejowego (UTK), przyznane w 2018 r., stało się dla uczelni impulsem do dalszej rozbudowy pracowni. To jeden z najważniejszych celów Konkursu Kultury Bezpieczeństwa: nie tylko doceniać gotowe rozwiązania, ale też wzmacniać te, które rozwijają kompetencje i standardy bezpieczeństwa w dłuższej perspektywie. Współpraca UTK z uczelniami i środowiskiem naukowym ma tu wymiar praktyczny, pomaga upowszechniać sprawdzone dobre praktyki, inspirować kolejne instytucje oraz pokazywać, że nowoczesna edukacja jest realnym narzędziem zwiększania bezpieczeństwa na kolei.  

Cykl „Bezpieczeństwo w praktyce” to projekt, w którym UTK publikuje krótkie filmy o laureatach Konkursu Kultury Bezpieczeństwa. Każdy odcinek przedstawia jedno z rozwiązań, pokazuje jego praktyczne zastosowanie i tłumaczy, w jaki sposób wpływa ono na poprawę bezpieczeństwa w transporcie kolejowym. 

UTK organizuje Konkurs Kultury Bezpieczeństwa od 2016 r. Dzięki niemu promuje działania, innowacje oraz idee, które wzmacniają bezpieczeństwo na kolei – od rozwiązań technicznych, przez systemowe, po edukacyjne. To również element szerszej inicjatywy budowania kultury bezpieczeństwa, która opiera się na współpracy i wymianie doświadczeń pomiędzy uczestnikami rynku.